Vragen? Bel +31 (0) 30 602 16 17

'Wees als ZZP'er geen Zelfstandige Zonder Pyjama'

Beter kleden, beter presteren op 2 juni 2017

'Wees als ZZP'er geen Zelfstandige Zonder Pyjama'

Veel zelfstandigen denken dat de kwaliteit van hun werk zichzelf verkoopt. Maar zo is het niet, zegt imagodeskundige Zabeth van Veen. De ‘verpakking’ is volgens haar minstens zo belangrijk. Al was het alleen al voor je eigen productiviteit. ‘In pyjama achter je pc? Geen goed idee.’

De zelfstandige, die laat zich inhuren voor zijn of haar expertise, zo is vaak het idee. Wat hij of zij aanheeft, zou dus minder belangrijk zijn dan bij een werknemer die elke dag indruk wil maken bij zijn collega’s. Het gaat bij de interimmer om de specifieke kennis, toch? Nou, nee, zegt imagoconsulent Zabeth van Veen. ‘Als je iets unieks doet, echt iets unieks, dan maakt het inderdaad niet veel uit hoe je erbij loopt. Maar zodra er meer dan één kandidaat is, speelt uiterlijk altijd een grote rol.’

De uitstraling van zelfstandigen is bij de meesten van hen volgens haar ‘echt een ondergeschoven kindje’. Terwijl het heel belangrijk is om te weten wat je uitstraalt, zegt ze. ‘Als je bijvoorbeeld van nature een beetje een nors gezicht hebt, kun je dat het beste een beetje compenseren door wat kleurigs aan te trekken.’

Het kan net het verschil maken tussen een opdracht krijgen en hem mislopen, zegt ze. ‘Het is vaak onderzocht. En juist voor flexwerkers blijkt hun uitstraling echt een aandachtspunt. Bedrijven kijken altijd of iemand met wie ze in zee gaan, hoe kortstondig ook, betrouwbaar is. Dat proberen ze bijvoorbeeld in te schatten aan de hand van een LinkedIn-profiel. Ik raad dan ook altijd aan daar in elk geval een goed verzorgde foto te plaatsen.’

Merkwaardige taferelen

Uiterlijk is een sterke indicator voor een succesvolle loopbaan, zo werd ook gesteld in de recente BNR-radiouitzending van Werkverkenners. Ons menselijk oerbrein vormt in milliseconden een oordeel over iemands competenties aan de hand van zijn of haar uiterlijk en kleding.

En dat leidt soms tot op het eerste gezicht merkwaardige taferelen. Zo werden HR-managers in een onderzoek van de universiteit van Utrecht eens gevraagd een oordeel te vellen over twee kandidaten; één met een Lacoste-polo, eentje zonder. Wat bleek? De kandidaat in het Lacoste-shirt kon 9 procent meer loon tegemoet zien. Alleen omdat hij een polootje van een bekend merk aanhad!

Beter kleden, beter presteren

Het uiterlijk is al met al heel belangrijk voor de carrière, concludeert hersenonderzoeker Roeland Dietvorst. ‘Veel meer dan wenselijk’, zegt hij. ‘En ook veel meer dan mensen beseffen. In 50 milliseconden zien we of iemand aantrekkelijk, betrouwbaar en competent is. En die indruk blijft goed hangen bij mensen.’

En dat geldt dus ook voor zzp’ers, benadrukt Zabeth van Veen. ‘Je moet uitstralen wat bij je past. Hoe meer we met ons uiterlijk het onderbewuste van een ander de goede kant op sturen, hoe beter. Die ander moet het gevoel hebben: hé, het klopt. Anders krijgen ze in hun limbisch systeem signalen dat er iets vreemds aan de hand is. En dan gaan ze ook minder geloven wat je zegt.’

Zelfs als je als ZZP’er in je eigen huis achter je computertje kruipt, zonder dat iemand je ziet, is het volgens Van Veen nóg zaak je wel een beetje representatief te kleden. ‘Uit onderzoek blijkt bijvoorbeeld dat het niet alleen gaat om je uitstraling op anderen, maar ook om hoe je over jezelf denkt. Als je er goed uitziet, schijn je ook beter te gaan presteren.’

Onesie? Geen goed idee

Dus laat die onesie of pyjama maar in de kast, adviseert ze. ‘Als je die aanhebt voelt het alsof je niet werkt. Geen goed idee. Het mag best een keer gebeuren, maar maak er geen gewoonte van.’

Sowieso zouden Nederlanders wel wat meer aandacht aan hun uitstraling mogen besteden, zegt ze. ‘Als je gedateerde pakken draagt, denken mensen dat je ook gedateerde gedachten hebt. Dan kun je nooit geloofwaardig over innovatie beginnen.’

Je moet laten zien dat je het waard bent, aldus Van Veen. ‘Als mensen kwaliteit zien, geloven ze ook dat het kwaliteit is. Dat zit in de kleinste details: de tas die je meeneemt, de pen die je gebruikt, je bril. Dat maakt allemaal indruk. Bij jezelf, en bij anderen. En zo’n indruk neem je niet meer zomaar weg.’