+31 (0) 30 602 16 17
Gedragsregels handhaven zonder u op te stellen als politieagent? Vergeet het maar!

Gedragsregels handhaven zonder u op te stellen als politieagent? Vergeet het maar!

Pierre Spaninks, ZZP-expert - 17 september 2019
Column

BNR Brainnet Werkverkenners gaat dinsdag 17 september over regels op de werkvloer. Hoe zorgt u ervoor dat uw medewerkers zich eraan houden zonder dat u politieagent hoeft te spelen? Columnist Pierre Spaninks slaat er het handboek arbeidsrecht op na

Het overtreden van de gedragsregels door personeel is ernstig, en geen werkgever wil daarmee geconfronteerd worden. Met die constatering opent het betreffende hoofdstuk in het online handboek arbeidsrecht van AN-i. Om meteen te vervolgen met de vaststelling dat het overtreden van de gedragsregels onder personeel evenwel voorkomt, ook bij werkgevers die zich daarvan eerder geen voorstelling konden maken. Vandaar dat de focus komt te liggen op de vraag hoe het overtreden van gedragsregels kan worden voorkomen. Helaas ontkomt u er daarbij niet aan om u inderdaad af en toe op te stellen als politieagent.

Uit het buitengewoon informatieve exposé haal ik een paar punten naar voren die me meer dan behartigenswaardig lijken. 

  • U kunt als werkgever menen dat het voor zich spreekt dat gedragsregels worden nageleefd. Toch heeft het zijn waarde om over het belang van die regels en van de naleving duidelijkheid te geven. U kunt er bijvoorbeeld een hoofdstuk aan wijden in een personeelshandboek of reglement. 
  • Met expliciete gedragsregels maakt u de normen kenbaar die binnen het bedrijf gelden, zodat werknemers zich er beter van bewust zijn wat er van hen wordt verwacht. Als u bij onverhoopte overtredingen effectief wilt kunnen ingrijpen, is het wel zaak dat u kunt aantonen dat de schurk (m/v) bekend was met de gedragsregels, in het bijzonder doordat hij/zij heeft getekend voor ontvangst van deze regels. 
  • Grenzen stellen is mooi, maar er is natuurlijk ook uitleg nodig. Zo kunt u in een werkoverleg ingaan op de gedragsregels en op de gevolgen die overtredingen kunnen hebben. Denk behalve aan directe materiële en immateriële schade ook aan de impact van ongewenst gedrag op collega’s en relaties.
  • Bij het voorkomen van overtredingen hoort ook dat u situaties tegengaat waarin regels überhaupt overtreden kúnnen worden, bijvoorbeeld door middel van voorschriften voor de goede orde binnen de organisatie en bij het werk. Als u een systeem invoert voor de controle op aanwezigheid, gedrag of prestaties, dan heeft de ondernemingsraad daarbij instemmingsrecht.
  • Hoewel u juridisch heel ver kunt gaan, wilt u natuurlijk niet dat uw medewerkers het gevoel krijgen dat de regels verstikkend werken. Er is een bepaalde mate van vertrouwen nodig, afhankelijk van het type organisatie en de schade die door het overtreden van de gedragsregels kan worden aangericht.
  • Wanneer u aan cameratoezicht denkt, moet u zich goed bewust zijn van de regels die daarvoor gelden. In het algemeen dient u ervoor te zorgen dat de inbreuk op de privacy zo klein mogelijk is. Dat geldt ook voor de inzet van andere technische middelen, zoals monitoring van het internetgebruik. Meer over dit onderwerp vindt u in deze column, voor een eerdere uitzending van Werkverkenners. 
  • Duidelijke regels, voorlichting en controle moeten er uiteindelijk toe leiden dat er tegen vergrijpen ook werkelijk wordt opgetreden. Als u een overtreding met de mantel der liefde bedekt of maar halfslachtig aanpakt, zijn al uw preventieve maatregelen voor niets geweest. Duidelijk en beslissend optreden is alles.
  • Normaal gesproken geniet het de voorkeur om, zolang een rechter nog niet heeft beslist, naar buiten toe vertrouwelijk met de zaak om te gaan. Onder omstandigheden kan het echter wenselijk zijn enige tekst en uitleg te geven, bijvoorbeeld om onrust onder het personeel of onder klanten tegen te gaan.
  • Bij een vermoeden van overtreding wilt u als werkgever een realistisch beeld krijgen van het gebeurde en op grond daarvan handelen. Ook voor het onverhoopte geval dat er een ontslagzaak volgt, staat u dan sterker. Alleen vanuit de combinatie van duidelijke regels en vastgestelde feiten kunt u effectief naar een oplossing toe werken. 

Klinkt u dit alles toch een beetje in de oren als politieagentje spelen? Dat is dan niet anders. Duidelijkheid geven over wat u in uw bedrijf van belang vindt en daar indien nodig mensen op aanspreken, hoort er nu eenmaal bij. Overigens geldt dat niet alleen naar werknemers toe, die bij u in loondienst zijn. Ook uitzendkrachten, payrollers en zzp'ers die u inhuurt hebben er recht op dat u met hen over zulke zaken communiceert. Minder naarmate de samenwerking lichter is en korter duurt, meer en intensiever naarmate de relatie intensiever is en langer duurt. 

Terug naar het overzicht