+31 (0) 30 602 16 17
Statushouders
11 september 2019

Statushouders

Is het sneller inzetten van vluchtelingen die hier mogen blijven de oplossing voor het nijpende tekort aan arbeidskrachten?
Uitzending

De werkloosheid is historisch laag en er is een schreeuwend tekort aan arbeidskrachten. Statushouders hebben een grote afstand tot de arbeidsmarkt en moeten in de eerste jaren veel regelen, zoals zich focussen op de taal en een woning. Hoger opgeleiden kunnen zich aanmelden bij het UAF. Directeur Mardjan Seighali vertelt dat haar Stichting voor Vluchteling-Studenten hoogopgeleide vluchtelingen begeleidt naar studie en een passende baan. “De instroom van vluchtelingen blijft en het is niet altijd makkelijk om hier je weg te vinden. Vaak wordt het talent van vluchten niet erkend en ingezet. Wij bieden financiële steun en immateriële begeleiding om de beste weg te zoeken naar werk of de juiste studiekeuze. De Nederlandse taal is moeilijk en ze lopen tegen bureaucratische barrières aan. Ze moeten zelf zoeken naar een taalcursus die aansluit op hun niveau en mogen niet studeren met behoud van uitkering, dat is generiek beleid. Als een vluchteling een studie nodig heeft om op eigen niveau te kunnen functioneren zou daar aandacht voor moeten zijn. Als een chirurg jarenlang operaties heeft verricht en hier in de groenvoorziening wordt gezet, ga je niet slim om met talent.”

Statushouder Mohammed Khattab is in Syrië geboren waar hij architectuur studeerde en werkte als designer architect. Hij kwam 5 jaar geleden naar Nederland en wordt nu door het UAF begeleid. 

“Het eerste jaar zocht ik contact met Nederlandse architecten, dat lukte niet echt. Na anderhalf jaar werd mij een stage aangeboden, maar dat keurde de gemeente af. Daarna ben ik bij een logistiek bedrijf gaan werken, picken en packen. Dat ging goed, maar was niet mijn droombaan.” Zijn bachelor diploma heeft op de Nederlandse arbeidsmarkt minder waarde, daarom doet hij nu een master in architectuur bij de Universiteit in Tilburg. “Daarnaast werk ik in Utrecht als modelleur, ik zet ontwerpen van architecten in 3D. Ik wil de technische taal beter leren en uiteindelijk zelfstandig als architect werken.”

Waardevol voor de samenleving

Werkgevers spannen zich steeds meer in op de hogeropgeleide vluchteling binnen te halen. Mardjan vindt dat het beter kan. “Er is steeds meer bereidheid want het arbeidstekort zal op de lange termijn blijven. Werkgevers zijn om verschillende redenen terughoudend. De samenleving en organisaties hebben veel baat bij duale trajecten waarbij in kennis en talent wordt geïnvesteerd. Wij raden maatwerk aan waardoor deficiënties snel kunnen worden weggewerkt. Geef deze mensen hun waardigheid terug en ze worden waardevol voor de samenleving.”

Trouw en loyaal

Nog geen 20% van de statushouders die in 2015 instroomden, heeft nu een betaalde baan. Marion Dirckx van Tempo-Team: “We willen graag dat deze mensen, die hier minstens 5 jaar mogen blijven, aan het werk gaan. Wij zetten ze in op logistieke projecten onder begeleiding van eigen teamleiders die zijn opgeleid om met statushouders te werken. In het begin hebben ze wat meer aandacht nodig om aan het werk te gaan en te wennen aan de Nederlandse cultuur op de werkvloer en het arbeidsritme. We zien dat ze heel trouw en loyaal zijn en bijdragen tot meer wederzijds respect. Met elkaar samenwerken geeft andere inzichten.”

Inburgeringscursus van 3 jaar

Veel mensen zijn 3 jaar bezig met de inburgeringscursus die vooral overdag gegeven wordt. Dat beperkt de mogelijkheden om toe te treden tot de arbeidsmarkt. Om boven de uitkering uit te komen moet je minimaal 28 uur per week werken, en dat lukt niet als je overdag naar school moet. “De meesten willen graag fulltime aan het werk, dat geeft ook de mogelijkheid voor gezinshereniging”, zegt Marion. “Wij bieden jaarcontracten en gaan in gesprek met de inburgeringsinstanties om te kijken of zij flexibeler kunnen zijn met de dagdelen zodat mensen aan het werk kunnen.” In 2021 gaat de nieuwe wet op de inburgering van kracht. De regie gaat naar de gemeenten die daarmee verantwoordelijk worden voor de inburgeraars. De inburgering wordt ingekort naar 1.5 jaar. Op het niveau B1 kan iemand dan starten met een werktraject, maar dat zal onvoldoende zijn voor een duaal traject of universitaire opleiding.

Kortom

  • De inburgeringscursus is een struikelblok om werk te krijgen en verschilt per gemeente
  • Bij toewijzing van een huis zou rekening gehouden moeten worden met iemands beroep
  • Werk op eigen niveau is soms belangrijker dan zo snel mogelijk aan het werk gaan
BNR Werkverkenners - 10 september 2019
Beluister de uitzending
Terug naar het overzicht